Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện. Quá trình lãnh đạo sự nghiệp cách mạng, Đảng ta luôn nhận thức đúng đắn quan điểm chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò quần chúng nhân dân trong tiến trình cách mạng xã hội và tầm quan trọng công tác vận động quần chúng của chính đảng cách mạng giai cấp công nhân. Kế thừa truyền thống tư tưởng lấy dân làm gốc “chở thuyền là dân, lật thuyền cũng là dân” trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc, Đảng ta luôn xác định công tác vận động quần chúng là một nhiệm vụ chiến lược của Đảng nhằm xây dựng mối liên hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, tạo nên sức mạnh tổng hợp đưa cách mạng Việt Nam đi đến thắng lợi.

Ngày nay, Đảng và nhân dân ta đã và đang tiến hành sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước; vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Bên cạnh đó, bằng chiến lược “diễn biến hoà bình”, kẻ thù đang hàng ngày, hàng giờ chống phá cách mạng nước ta, mà một trong những khâu đột phá của chúng là phá hoại mối liên hệ máu thịt giữa Đảng với nhân dân. Vì vậy, đòi hỏi Đảng ta và mỗi cán bộ, đảng viên càng thấm nhuần sâu sắc hơn nữa mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, thường xuyên đổi mới phương pháp, tác phong lãnh đạo quần chúng để đưa sự nghiệp cách mạng đi đến thành công. Cụ thể, công tác quần chúng và mối quan hệ giữa Đảng với dân trong những năm gần đây cho thấy, những vấn đề cơ bản về đổi mới công tác quần chúng trong thời kỳ mới đã được phát triển và làm sâu sắc hơn qua các kỳ Đại hội Đảng. Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội đã cố gắng đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động cùng với các tổ chức và thành viên trong hệ thống chính trị thực hiện tốt nhiệm vụ của mình và đã thu được những thành tựu nhất định; quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân về cơ bản được giữ vững. Văn kiện Đại hội XII của Đảng nêu rõ: “Khối đại đoàn kết toàn dân tộc tiếp tục được mở rộng, củng cố và tăng cường trong bối cảnh đất nước có nhiều khó khăn, thách thức. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể thể chính trị - xã hội đổi mới cả về nội dung và phương thức hoạt động; phát huy ngày càng tốt hơn vai trò tập hợp, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc; cùng Đảng, Nhà nước chăn lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân... ”. Các cấp ủy đảng tăng cường sự lãnh đạo đối với công tác dân vận; nội dung, phương thức lãnh đạo có bước đổi mới theo hướng dân chủ, sâu sát cơ sở và gần nhân dân; quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở; những vấn đề liên quan đến dân sinh đều thực hiện theo phương châm "dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra"; đoàn kết toàn dân ngày càng được củng cố và tăng cường, sự đồng thuận trong xã hội không ngừng nâng lên. Công tác dân vận của chính quyền có tiến bộ, nhất là trong thực hiện cải cách thủ tục hành chính; tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà nhân dân giảm dần. Công tác dân vận của lực lượng vũ trang được tăng cường, góp phần xây dựng tốt phong trào toàn dân bảo vệ an ninh tổ quốc và phòng chống tội phạm. Hoạt động của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội tiếp tục được đổi mới; công tác tuyên truyền, vận động, tập hợp nhân dân thực hiện các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước có chuyển biến tốt; thực hiện có hiệu quả Quy chế công tác dân vận trong hệ thống chính trị, nhiệm vụ giám sát và phản biện xã hội; đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước, phát huy, nhân rộng các mô hình “Dân vận khéo”, các cuộc vận động... được nhân dân hưởng ứng tích cực, góp phần quan trọng vào việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của địa phương.

Đồng chí Hồ Xuân Việt, Tỉnh uỷ viên, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Kiểm tra Tỉnh uỷ, Đại biểu HĐND tỉnh tiếp xúc cử tri phương 5, thành phố Cà Mau

Tuy nhiên, công tác quần chúng trong thời gian qua có những đoàn thể chính trị - xã hội chưa xác định thật rõ chức năng, nhiệm vụ; còn lúng túng về phương thức hoạt động và về xây dựng tổ chức; tư tưởng coi nhẹ công tác quần chúng vẫn còn khá xảy ra. Mối quan hệ giữa chính quyền với Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội chậm cụ thể hoá. Văn kiện Đại hội XII của Đảng nêu rõ: “Sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc chưa được phát huy đầy đủ, có lúc, có nơi chưa phát huy được vai trò, sức mạnh của nhân dân. Chưa đánh giá và dự báo chính xác những diễn biến, thay đổi cơ cấu xã hội, tâm tư, nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân để có chủ trương phù hợp. Chủ trương, quan điểm của Đảng về đại đoàn kết toàn dân tộc, về quyền và lợi ích hợp pháp của các giai cấp, tầng lớp nhân dân chưa được kịp thời thể chế hóa, hoặc đã thể chế hóa nhưng chưa được thực hiện nghiêm túc... ”. Hoạt động của một số tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội hiệu quả chưa cao; chưa kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đoàn viên, hội viên, các tầng lớp nhân dân. Sự phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội với các ngành trong thực hiện nhiệm vụ chính trị có lúc, có nơi chưa tốt; việc quản lý đoàn viên, hội viên thiếu chặt chẽ. Trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ làm công tác dân vận một số nơi chưa đáp ứng yêu cầu; một bộ phận cán bộ có biểu hiện hành chính hóa trong hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội; khả năng tập hợp, vận động nhân dân hiệu quả còn thấp. Công tác dân vận chính quyền và thực hiện Quy chế dân chủ cơ sở ở một số nơi chưa tốt.

Để tiếp tục phát huy ưu điểm đạt được và kịp thời khắc phục những hạn chế, tồn tại thời gian qua, chúng ta cần tập trung vào một số biện pháp chủ yếu sau: Một là, coi trọng việc quán triệt quan điểm của Đảng về công tác quần chúng. Đây là khâu thiết yếu đầu tiên để tiến hành mọi công tác khác của Đảng cũng như công tác quần chúng của Đảng. Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Quán triệt quan điểm này nhằm phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Một trong những bài học lớn được Đảng ta rút ra từ thực tiễn cách mạng Việt Nam là: “Sự nghiệp cách mạng là của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân. Chính nhân dân là người làm nên thắng lợi lịch sử. Toàn bộ hoạt động của Đảng phải xuất phát từ lợi ích và nguyện vọng chân chính của nhân dân. Sức mạnh của Đảng là ở sự gắn bó mật thiết với nhân dân. Quan liêu, mệnh lệnh, xa rời nhân dân sẽ đưa đến những tổn thất không lường được đối với vận mệnh của đất nước”. Vì vậy, Đảng phải dựa vào dân, phát huy sức mạnh của nhân dân, mọi đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước phải xuất phát từ nguyện vọng, lợi ích chính đáng của quần chúng nhân dân, phù hợp với sức dân, phát huy quyền làm chủ của nhân dân; đồng thời phải “thực hiện tốt cơ chế làm chủ của nhân dân”. Có như vậy, Đảng mới thực sự phát huy được sức mạnh to lớn của nhân dân vào việc xây dựng quê hương, đất nước. Hai là, đổi mới sự lãnh đạo của Đảng đối với Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội và công tác quần chúng. Công tác quần chúng trước hết là trách nhiệm của Đảng, do đó các cấp ủy các cấp phải lấy công tác vận động quần chúng và lãnh đạo công tác Mặt trận Tổ quốc, đoàn thể chính trị - xã hội là một nội dung quan trọng thường xuyên trong hoạt động của mình, là khâu quan trọng để củng cố mối liên hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, phát huy tính tích cực của quần chúng tham gia vào việc quản lý Nhà nước, giải quyết các vấn đề chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội; đồng thời, sự lãnh đạo của Đảng còn bảo đảm cho đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng trở thành hiện thực trong cuộc sống. Do đó, cần coi trọng xây dựng Đảng trong các đoàn chính trị - xã hội, đặc biệt là cấp uỷ cơ sở, phát huy vai trò tiên phong của cán bộ, đảng viên trong các lĩnh vực hoạt động của đời sống xã hội. Nơi nào có khó khăn thì nơi đó những cán bộ, đảng viên phải có mặt để cùng tháo gỡ. Tổ chức đảng các cấp phải chăm lo đào tạo, bồi dưỡng và giới thiệu những cán bộ có phẩm chất, năng lực, có đủ tiêu chuẩn và uy tín vào hoạt động trong Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội. Ba là, đổi mới tổ chức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội. Trong từng giai đoạn cách mạng, vị trí, vai trò và phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội luôn có sự phát triển; do đó, đổi mới tổ chức và hoạt động của tổ chức nầy cho phù hợp với tình hình mới nhằm thực hiện tốt chức năng đại diện và thực hiện quyền làm chủ của nhân dân là vấn đề tất yếu. Các đoàn thể phải chuyển mạnh về cơ sở, sâu sát cơ sở, sát đoàn viên, hội viên khắc phục hành chính hoá. Công tác vận động quần chúng phải đa dạng bằng nhiều hình thức, biện pháp phù hợp với từng đối t­ượng và thực tiễn của địa phương hiện nay, nhằm phát huy có hiệu quả sưc mạnh của quần chúng nhân dân. Bốn là, phát huy tốt trách nhiệm đối với công tác quần chúng của chính quyền. Nhà nước ta là Nhà nước của dân, do dân và vì dân, có mối quan hệ thường xuyên và chặt chẽ với nhân dân, phục vụ nhân dân, tôn trọng và lắng nghe ý kiến của nhân dân, của các cơ quan dân cử, chịu sự giám sát của nhân dân. Bên cạnh việc tăng cường hiệu lực trong quản lý kinh tế, cần phải coi trọng công tác quần chúng, vận động giáo dục quần chúng. Đặc biệt những ngành, đơn vị có quan hệ trực tiếp thường xuyên với dân cần quy định rõ các tiêu chuẩn cụ thể về trách nhiệm và thái độ phục vụ nhân dân, coi đó là một công việc trọng yếu để thực hiện tốt công tác chuyên môn của mình; phát huy tính tích cực sáng tạo của nhân dân, thu hút tất cả mọi người lao động tham gia quản lý nhà nước; cụ thể hoá quyền hạn và trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội trong việc tham gia quản lý kinh tế, quản lý xã hội, đồng thời làm tốt việc giáo dục luật pháp trong nhân dân và bảo đảm thực hiện quyền lợi và nghĩa vụ của nhân dân. Kiên quyết xử lý nghiêm những người vi phạm quyền làm chủ của nhân dân, những người vi phạm pháp luật, dân chủ không đi liền với thực hiện kỷ cương và pháp luật. Phối hợp hoạt động giữa cơ quan nhà nước với Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể, tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức quần chúng, tổ chức xã hội hoạt động có hiệu quả, thiết thực hơn. Năm là, phát huy sức mạnh tổng hợp, tổ chức phong trào quần chúng hành động cách mạng. các cấp uỷ và tổ chức đảng chỉ đạo phối hợp đồng bộ ở từng cấp, từng ngành để tổ chức phong trào hành động cách mạng rộng khắp trên các lĩnh vực, nhằm thực hiện hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, Mặt trận Tổ quóc, các đoàn thể chính trị - xã hội vững mạnh toàn diện. Trong phong trào quần chúng hành động cách mạng, các chỉ tiêu, nhiệm vụ phải đáp ứng yêu cầu nguyện vọng của nhân dân, được nhân dân ủng hộ, tham gia xây dựng và tự giác thực hiện. Trong từng thời gian phải xác định mục tiêu, tìm ra những khâu yếu, vừa đẩy mạnh sản xuất, vừa chăm lo đời sống trên cơ sở bồi dưỡng sức dân. Phong trào phải được sơ kết, tổng kết, tạo được hiệu quả thiết thực trong thực hiện nhiệm vụ chính trị, tập hợp được lực lượng, xây dựng con người mới. Kích thích  tính tích cực của người lao động thông qua lợi ích trực tiếp hợp pháp của họ.

Để tăng cường mối liên hệ giữa Đảng với nhân dân, chúng ta cần thực hiện tốt những giải pháp cơ bản đã nêu  trên. Kiên quyết đấu tranh với những suy nghĩ và hành động nhằm phá hoại mối liên hệ máu thịt giữa Đảng với nhân dân, giữa nhân dân với Nhà nước. Các cấp ủy đảng phải đề phòng và khắc phục các khuynh hướng quan liêu xa rời quần chúng; phải thường xuyên làm trong sạch nội bộ đảng. Đội ngũ cán bộ, đảng viên phải cần kiệm liêm chính, chí công vô tư, nói đi đôi với làm, việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh. Có như vậy, mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân ngày càng được thắt chặt hơn, tiếp tục lãnh đạo đưa quê hương, đất nước ta đi đến thắng lợi trong thời kỳ mới./.

Minh Chiến